Altyazıyı gömmek ile yakmak arasındaki fark nedir?

Gömmek (soft subtitle), altyazıyı video dosyası içinde ayrı bir iz olarak saklar; izleyici açıp kapatabilir, birden çok dil eklenebilir ve görüntü kalitesi hiç etkilenmez. Yakmak (hardsub) ise altyazıyı görüntünün pikselleri hâline getirir; kapatılamaz ama her oynatıcıda ve her platformda kesinlikle görünür. Sosyal medya için yakmak, arşiv ve kişisel kullanım için gömmek uygundur.

Türkçe karakterler bozuk görünüyor, nasıl düzeltirim?

Neredeyse her zaman dosya kodlaması sorunudur. Altyazı dosyanız Windows-1254 veya ISO-8859-9 gibi eski bir kodlamada kaydedilmişse, UTF-8 bekleyen araçlar ş, ğ, ı gibi harfleri bozuk gösterir. Dosyayı bir metin editöründe açıp 'UTF-8 olarak kaydet' seçeneğiyle yeniden kaydetmek sorunu çözer. Windows Not Defteri'nde bu seçenek Farklı Kaydet penceresindedir.

Altyazı videoyla senkron değil, ne yapabilirim?

Sabit bir kayma varsa (altyazı sürekli 2 saniye erken veya geç geliyorsa) tüm zaman damgalarına aynı değeri ekleyip çıkarmak yeterlidir; birçok altyazı düzenleyicisi bunu tek işlemde yapar. Kayma ilerledikçe artıyorsa sorun kare hızı uyuşmazlığıdır — altyazı 25 fps bir sürüm için hazırlanmış ama videonuz 23.976 fps olabilir. Bu durumda oransal bir düzeltme gerekir.

Yakılmış altyazının yazı tipini ve boyutunu değiştirebilir miyim?

Yakma sırasında stil ayarları uygulanır ve araca göre değişen ölçüde kontrol sunulur: yazı tipi, boyut, renk, kenarlık ve arka plan kutusu tipik ayarlardır. SRT formatı stil bilgisi taşımaz, dolayısıyla stil dışarıdan belirlenir. ASS/SSA formatı ise stil bilgisini kendi içinde taşır ve çok daha ayrıntılı biçimlendirme sağlar.

Videoya Altyazı Ekleme Nasıl Yapılır? SRT ve VTT Rehberi

Videonuza altyazı eklemeniz gerekiyor: erişilebilirlik için, sessiz izlenen sosyal medya videoları için, yabancı dildeki bir içeriği anlaşılır kılmak için veya bir eğitim videosunu daha etkili hâle getirmek için. Altyazı ekleme iki farklı yöntemle yapılır ve doğru olanı seçmek, altyazının nerede kullanılacağına bağlı.

İki temel yöntem

Gömme (soft subtitle / embedded): Altyazı, video dosyasının içinde ayrı bir iz olarak saklanır. Görüntüye dokunulmaz.

İzleyici açıp kapatabilir.
Birden çok dil eklenebilir.
Görüntü kalitesi hiç etkilenmez.
Yeniden kodlama gerekmez (kopyalama yapılabilir).
Ama her oynatıcı desteklemez ve çoğu sosyal medya platformu görmezden gelir.

Yakma (hardsub / burned-in): Altyazı, görüntünün pikselleri hâline getirilir. Video ile birleşir.

Her oynatıcıda, her platformda kesinlikle görünür.
Kapatılamaz.
Yeniden kodlama gerektirir (küçük bir kalite kaybı).
Tek dil.

Adım 1: Hangi yöntemin gerektiğine karar verin

| Kullanım | Doğru yöntem | Neden | |---|---|---| | Instagram, TikTok, Twitter | Yakma | Platformlar gömülü altyazıyı yok sayar | | YouTube | İkisi de | YouTube ayrı altyazı dosyası yüklemeyi destekler ve tercih eder | | Kişisel arşiv, film koleksiyonu | Gömme | Açıp kapatabilme, çoklu dil | | Kurumsal eğitim videosu | Duruma göre | Platform desteğini kontrol edin | | Web sitesinde yayınlama | Ayrı VTT dosyası | HTML5 video <track> etiketini destekler | | Televizyonda USB'den izleme | Gömme veya ayrı SRT | Çoğu TV ayrı SRT dosyasını okur | | Sessiz otomatik oynayan video | Yakma | İzleyici altyazı açmayı bilmez |

Kritik bir gerçek: sosyal medya platformlarının çoğu gömülü altyazıyı görmezden gelir. Instagram, TikTok ve benzeri platformlara yüklediğiniz videoda gömülü altyazı iziniz varsa, izleyiciler onu göremez. Bu platformlar için yakma zorunludur.

YouTube ise istisnadır: ayrı bir altyazı dosyası yükleyebilirsiniz ve bu, arama motorları tarafından da okunur — SEO açısından yakılmış altyazıdan üstündür.

Adım 2: Altyazı dosyanızı hazırlayın

Format seçimi

SRT (SubRip): En yaygın format. Basit yapı, geniş destek. Stil bilgisi taşımaz.

1
00:00:01,500 --> 00:00:04,200
Merhaba, bu ilk altyazı satırı.

2
00:00:04,500 --> 00:00:07,800
Bu da ikinci satır.

VTT (WebVTT): Web için tasarlanmış. HTML5 video <track> etiketiyle kullanılır. SRT'ye çok benzer ama başında WEBVTT satırı bulunur ve zaman damgalarında virgül yerine nokta kullanılır.

ASS/SSA: Gelişmiş stil desteği. Yazı tipi, renk, konum, animasyon bilgisi taşır. Anime altyazılarında yaygın.

Çoğu iş için SRT yeterlidir. Web'de kullanacaksanız VTT, karmaşık biçimlendirme gerekiyorsa ASS düşünün.

Kodlama kontrolü — Türkçe için kritik

Bu, Türkçe altyazılarda en sık yaşanan sorun.

Altyazı dosyanız UTF-8 kodlamasında olmalıdır. Eski kodlamalarda (Windows-1254, ISO-8859-9) kaydedilmiş dosyalarda ş, ğ, ı, İ, ö, ü, ç harfleri bozuk görünür — genellikle "þ", "ð", "ý" gibi anlamsız karakterler olarak.

Kontrol ve düzeltme:

Dosyayı bir metin editöründe açın (Not Defteri, VS Code, Notepad++).
Türkçe karakterler doğru görünüyor mu bakın.
Farklı Kaydet seçeneğinde kodlamayı UTF-8 yapın.

Not Defteri'nde Farklı Kaydet penceresinin altında bir kodlama açılır listesi bulunur. "UTF-8" seçin (mümkünse "UTF-8 with BOM" değil, düz UTF-8).

Zamanlama kontrolü

Altyazı dosyanız videonuzla aynı sürümden mi geliyor? İnternetten indirilen altyazılar farklı bir video sürümü için hazırlanmış olabilir.

Sabit kayma: Altyazı sürekli 2 saniye erken veya geç geliyorsa, tüm zaman damgalarına aynı değeri ekleyip çıkarmak yeterlidir. Birçok altyazı düzenleyicisi (Subtitle Edit, Aegisub) bunu tek işlemde yapar.

Artan kayma: Başta senkron iyi, sona doğru bozuluyorsa sorun kare hızı uyuşmazlığıdır. Altyazı 25 fps bir sürüm için hazırlanmış ama videonuz 23.976 fps olabilir (veya tersi). Bu durumda oransal bir düzeltme gerekir; altyazı düzenleyicileri "kare hızı dönüştürme" seçeneği sunar.

Adım 3: Ekleyin

Videoya altyazı ekleme aracını açın, videonuzu ve altyazı dosyanızı yükleyin, yöntemi (gömme veya yakma) seçin. İşlem tarayıcınızda çalışır; dosyalarınız sunucuya gitmez.

Gömme seçtiyseniz: İşlem hızlıdır çünkü video yeniden kodlanmaz. Altyazı izi kaba eklenir.

Yakma seçtiyseniz: Video yeniden kodlanır ve bu, uzunluğa göre dakikalar sürebilir. Yakma sırasında stil ayarları da uygulanır.

Adım 4: Yakma için stil ayarları

SRT formatı stil bilgisi taşımaz, dolayısıyla yakma sırasında stil dışarıdan belirlenir. Tipik ayarlar ve öneriler:

Yazı tipi. Sans-serif (Arial, Roboto, Open Sans) altyazılarda daha okunaklıdır. Türkçe karakter desteği olan bir yazı tipi seçtiğinizden emin olun.

Boyut. Videonun çözünürlüğüne oranlı olmalı. 1080p bir videoda 40-50 piksel yükseklik makul bir aralıktır. Mobilde izlenecek videolarda daha büyük tercih edin — küçük ekranda okunabilirlik kritiktir.

Renk ve kenarlık. Beyaz metin + siyah kenarlık (outline) klasik ve güvenli kombinasyondur. Her arka planda okunur. Sadece beyaz metin, açık renkli sahnelerde kaybolur.

Arka plan kutusu. Yarı saydam siyah bir kutu, okunabilirliği garanti eder ama görüntünün bir kısmını kapatır. Karmaşık arka planlı videolarda faydalıdır.

Konum. Alt orta standarttır. Ama şuna dikkat edin: bazı platformlar videonun altına kendi arayüz öğelerini koyar (beğeni butonları, kullanıcı adı). Instagram ve TikTok için altyazıyı biraz yukarı almak, kesilmesini önler.

Güvenli alan. Altyazıyı kenarlardan en az %5 içeride tutun. Bazı oynatıcılar ve televizyonlar kenarları kırpar.

Adım 5: Sonucu kontrol edin

Türkçe karakterler doğru mu? ş, ğ, ı, İ, ö, ü, ç harflerini kontrol edin. Yakılmış altyazıda bunlar bozuksa düzeltmenin tek yolu baştan yapmaktır.

Senkron doğru mu? Videonun başında, ortasında ve sonunda kontrol edin. Sonda bozuluyorsa kare hızı sorunu vardır.

Okunabilirlik. Videoyu telefonda izleyip altyazının okunabildiğinden emin olun. Bilgisayar ekranında iyi görünen bir boyut, telefonda küçük kalabilir.

Kesilme. Altyazı ekranın kenarlarında kesiliyor mu? Uzun satırlar iki satıra bölünmüş mü?

Örtüşme. Altyazı, videodaki önemli görsel öğeleri (grafik, metin, yüz) kapatıyor mu?

Altyazı yazma kuralları

Kendi altyazınızı yazıyorsanız, okunabilirlik için yerleşik bazı kurallar var:

Satır uzunluğu: Satır başına 35-42 karakter. Daha uzun satırlar okunmayı zorlaştırır.

Satır sayısı: En fazla iki satır. Üç satır ekranı fazla kaplar.

Gösterim süresi: Satır başına en az 1 saniye, en fazla 6-7 saniye. Çok kısa süre okunamaz, çok uzun süre dikkat dağıtır.

Okuma hızı: Saniyede yaklaşık 15-17 karakter, ortalama bir izleyicinin rahat takip edebileceği hızdır.

Bölme mantığı: Cümleyi anlamlı yerlerden bölün. "Ali ve" / "Veli geldi" kötü; "Ali ve Veli" / "geldi" iyi.

Boşluk bırakın: İki altyazı arasında en az 2-3 kare (yaklaşık 100 ms) boşluk olsun; ardışık altyazılar birbirine yapışmasın.

Sık yapılan hatalar

Kodlama kontrolü yapmamak. Türkçe karakterler bozuk çıkar ve yakılmışsa düzeltilemez.

Sosyal medya için gömmek. Platform altyazıyı görmezden gelir, izleyiciler hiçbir şey görmez.

Yakmadan önce senkronu kontrol etmemek. Yakma geri alınamaz.

Orijinali saklamamak. Yakma sonrası altyazısız sürüme dönemezsiniz.

Çok küçük yazı tipi. Mobilde izlenecek videolarda okunmaz.

Kenarlıksız beyaz metin. Açık renkli sahnelerde kaybolur.

Özetle

Altyazı eklemenin iki yolu var ve seçim kullanım yerine bağlı: gömme, açılıp kapatılabilen ve kaliteyi etkilemeyen ayrı bir iz oluşturur ama sosyal medya platformları bunu görmezden gelir; yakma ise her yerde kesinlikle görünür ama geri alınamaz ve yeniden kodlama gerektirir. Türkçe içerikte en kritik adım dosya kodlamasını UTF-8 olarak doğrulamaktır. Senkron sorunlarında sabit kayma basit bir kaydırmayla, artan kayma ise kare hızı dönüşümüyle düzeltilir. Yakma öncesi mutlaka senkronu ve kodlamayı kontrol edin — işlem geri alınamaz — ve orijinal videoyu saklayın.